Search Results

Your search returned 1 result(s).

dálaid

Cite this: eDIL s.v. dálaid or dil.ie/14357
Last Revised: 2019

Forms: dáilid, -dáilit, dailfid, -dáiltis, rodáil, -dáilestar, dáilid, dálann, dálus, dáltait, -dáilit, -dáiltis, dálfaid, dáilfid, rodálus, radálusa, radál[a]is, dálais, rodál, rodáil, dalastar, -dáilestar, dáulta, rodálait, dál, dálad

v ā (2 dál). Usually with broad l ; the following exx. show slender l (under influence of dáilid): dáilid, Ériu i 226. 34 . -dáilit, Anecd. ii 8. 14 . dailfid, RC xiv 60. 25 . -dáiltis, LL 200 b 20 . rodáil, Lism. L. 4237 . -dáilestar, LL 195 b 2 .—pres. ind. 3 sg. dáilid, frisna dálann , rel. dálus. 3 pl. dáltait, (see below and ACL iii 303 § 12 , Metr. Dinds. iii 90.21 , iv 130.101 , Reeves Ad. 266), -dáilit. imperf. 3 pl. -dáiltis. fut. 3 sg. dálfaid, dáilfid. pret. & perf. 1 sg. rodálus, ní radálusa . 2 sg. in radál[a]is . 3 sg. dálais ; rodál, rodáil ; dalastar, -dáilestar. PASS. pret. 3 sg. dáulta, Celtica xxi 418 . pl. rodálait. VN. dál, dálad.

I Trans. summons to a tryst . With co : ben dalus fer cuice a muine amuich no ligi astig, Laws v 274. 22 . Cf. in linn bío assae uar coblige laut ? ní ruddálus em ol in phen, RC xii 60. 21 . an inbuidh rodailistur dam na tánic fe forus eile dia saigid, Laws ii 30. 30 . dálfaid in ben a ssétchi chucund the woman will send her companion to tryst with us RC xiii 381. 1 . sochaide rodál...co lár Luimnig, LL 155 a 31 . in radális nech innocht itiaid don dún sa ? ní radálius omm...ni ba cuman do in mac bec dalastar (rogeall, Stowe) na diaid, TBC-LL¹ 1001 . issí rodál Coinculaind fora cendsi, LL 169 b 44 . dálais in ben na Félestíne cusin tech i mbói Samson, LB 127 b 24 . i noenló rodálaitseom (v.l. rodāilestar) etir anair ┐ aniar, ScM. 5 . dochta do neoch dálas (dáles , Meyer) dáil, Fianaig. 10. 5 . co tech Eircc rodálait a ngéill, Otia ii 87 . coro dáilset cóir coinde ag Ros na Rígh, MS. Mat. 472 . METAPH. Fionn mac Cuṁaill...rodháil meisi sa cartha, ITS vii 86. 9 .

II Intr. makes a tryst, assignation with (fri (later la), co).

(a) with fri. is díles do fir frissi ndala...is slán don fir frisna dalann, Laws v 274. 17 . slán dogrés dontí risir dailestar, ib. 24 . rí frisi ndalat in tṡluaig, SR 7161 . ní fritsa rodálusa itir, IT i 127. 4 , 19 . intí ris rodhálusae sunn ní ar baes rodálussae fris, ib. l. 4 , 20 . in suide selgga frisṅdáiltis daim, LL 200 b 20 . ní rud-dálus ... tic frisna dáulta '(someone) comes with whom a tryst was not made', Celtica xxi 418f. co Teach nDuind frisndáilit mairb, Anecd. ii 8. 14 . lim do deoin Dé dáltait (sic leg.), Ériu i 226. 26 (v.l. dáilid). rodal som fria aidchi Samna, ib. ii 22 .

(b) with co. rodáil Cluain aniu cucamsa, Lism. L. 4237 . cuce seo rodálus, Bor. 126 .

ABS. ba sísin tra adaig rodálsat na Trí Glaiss...do orgain inna cathrach, FB 83 . nír dáilestar, LL 195 b 21 . in rodál nech dit muintir itiaid innocht ? ní rodál do neoch rofácbus i nEmain, RC xiv 414. 27 . in gilla bec radál (rogell, Stowe) im diaid ... dorochair lasṁ coin, TBC-LL¹ 1030 . dáig ni ba cuman dó in mac bec dalastar (rogeall, Stowe) na diaid, ib. 1002 . is mochergech in læch radáil nár ṅdáil, ib. 3296 . assembles : in fot ara fuireṁa thaigidh dailfid in slogh uime da gach leith, RC xiv 60. 25 .—Fig. Etym. dál rodálus ba mór in báes, LL 38 a 5 .

III Arranges, contrives, manages . ABS. ní ba meth nenigh tucht ara ndalfar-so (dailiub-sa YBL) the way I will manage it ZCP iv 39. 15 (TBFr.).